|
Relatieverslaving in het kort Van relatieverslaving kan men spreken wanneer iemand zich in een relatie bevindt waarin de omgang met elkaar zich kenmerkt door respectloosheid, liefdeloosheid, (emotioneel) geweld en frustratie. De relatieverslaafde, die doorgaans de persoon is die de bovenstaande kenmerken ondergaat, is dikwijls niet bij machte om de relatie te beëindigen. Bijna al het gedrag en de emoties worden beheerst door de relatie en men kan spreken van psychische afhankelijkheid. De heftigheid van de emoties worden vaak verward met liefde en het contact tussen de relatieverslaafde en zijn of haar (gezonde) omgeving verwatert. De relatie heeft in feite een zelfde functie als het gebruik van verdovende middelen of andere verslavende gewoonten. Door zo met de ander bezig te zijn (“hoe gaat hij of zij van mij houden, hoe maak ik hem of haar gelukkig, hoe verander ik hem of haar in de voor mij perfecte en liefhebbende partner, etcetera”) probeert de relatieverslaafde doorgaans (onbewust) de gevoelens van leegte, woede en verdriet die er in hem- of haarzelf schuilen, te vermijden. De relatie, hoe frustrerend ook, werkt als een soort opvulling en verdoving van deze gevoelens. Symptomen van relatieverslaving In de relatie zelf is men voornamelijk bezig met hoe mooi het zou kunnen zijn (“Als ik maar dit of dat doe, dan wordt het beter en gaat de ander van mij houden”), in plaats van de realiteit onder ogen te zien en te erkennen dat de relatie ongelukkig makend is en slecht voor zowel de geestelijke als de lichamelijke gezondheid. Gaandeweg ontstaat er een verslaving aan emotionele pijn, waarin spanning wordt verward met hartstocht en emotionele pijn met liefde. Tot aardige, rustige en stabiele personen voelt men zich dan ook niet echt aangetrokken. In de relatie is men vooral gericht op de ander (wat wil hij of zij, hoe voelt de ander zich, wat heeft hij of zij nodig, enzovoort), men past zich aan, investeert veel meer in de relatie dan de ander en wijt de grillen van de partner aan een ongelukkige jeugd waar hij / zij ook niets aan kan doen (praat het gedrag van de ander goed). De vernederingen en frustraties is men snel weer vergeten wanneer er een blijk van liefde gegeven wordt door de tegenpartij. De relatieverslaafde ondergaat dit alles omdat de wens om de ander te redden of te genezen sterker is dan het respect voor zichzelf. Het uithoudingsvermogen hierin is enorm. Een kenmerk is vaak ook dat er veel energie wordt geïnvesteerd in de seksuele omgang met de partner. Het hebben van seks geeft het gevoel van nabijheid en liefde, en ook een zeker gevoel van macht. In de relatie kan seks ingezet worden als middel om de ander geïnteresseerd te maken en te houden, en dikwijls wordt hierbij alles uit de kast getrokken. Het feit dat de partner opgewonden raakt, wordt vaak geïnterpreteerd als liefde. Niet zelden volgt op den duur een gevoel van vernedering vanwege alle seksuele bochten waarin iemand zich gewrongen heeft. Wat als de relatieverslaving niet wordt behandeld? Om de pijn, onmachtgevoelens en frustraties niet te hoeven voelen, kunnen er op den duur nevenverslavingen ontstaan, die ertoe dienen om de hevigheid van de emoties te verdoven. Dit kunnen bijvoorbeeld afhankelijkheid aan alcohol of drugs, maar ook het al dan niet eten of andere verslavende gedragingen zijn. Wanneer relatieverslaving niet wordt aangepakt krijgen gevoelens van leegte, zelfhaat, neiging tot zelfdestructie en schuld en schaamte de overhand. De continue blootstelling aan stress die een verslavende relatie met zich meebrengt kan uiteindelijk ontaarden in veel ernstiger ziektebeelden zoals depressies, slaapstoornissen, eetstoornissen, concentratie- en geheugenproblemen, huidproblemen, stemmingswisselingen, suïcidale gedachten, angst- en paniekaanvallen, gewichtsverlies dan wel –toename, hoofdpijn, hartkwalen, verwaarlozing, gebrek aan energie, zelfdestructief gedrag, etcetera. Al met al is het, net als met andere verslavingen, belangrijk dat het verslavingsprobleem wordt aangepakt, omdat het een progressieve ziekte is welke uit zichzelf niet zal genezen, maar waarvan de symptomen op de langere termijn zullen verergeren en zelfs een dodelijke afloop kunnen hebben.
|